Những năm gần đây, thú chơi thuỷ sinh ngày càng được nhiều người yêu thích nhờ đem lại không gian xanh mát và thư giãn. Tuy nhiên, không ít người gặp khó khăn khi setup nền đất cho bể cá vì tốn thời gian và chi phí. Vì vậy, trong bài viết này, Hachi sẽ gợi ý cho bạn top các loại cây thuỷ sinh không cần đất nền được ưa chuộng sử dụng hiện nay!
1. Cây thủy sinh không cần đất nền là gì? Ưu điểm khi trồng
Các loại cây thủy sinh không cần đất nền là những loại cây có khả năng sinh trưởng trong nước mà không cần cắm rễ vào lớp nền dinh dưỡng. Các loại cây này thường được buộc lên đá, lũa hoặc thả nổi trong bể nhưng vẫn phát triển xanh tốt nhờ khả năng hấp thụ dinh dưỡng trực tiếp từ môi trường nước.
Dưới đây là những thông tin cơ bản về loại cây này:
1.1. Cây hấp thu dinh dưỡng qua nước như thế nào?
Khác với nhiều loại cây thủy sinh truyền thống, các giống cây không cần đất nền chủ yếu hấp thụ dinh dưỡng qua thân và lá thay vì thông qua bộ rễ. Trong môi trường nước, cây sẽ lấy các khoáng chất hòa tan như Nitơ (N), Kali (K), Magie (Mg) và vi lượng cần thiết để duy trì quá trình quang hợp và phát triển.

Bộ rễ của những loại cây này thường có chức năng bám vào đá, lũa hoặc vật thể trong bể nhằm cố định vị trí, thay vì hút dinh dưỡng từ nền đất. Nhờ đặc điểm này, cây vẫn có thể sinh trưởng tốt trong bể không sử dụng nền dinh dưỡng phức tạp.
1.2. Lợi ích so với cây trồng đất nền truyền thống
So với cây trồng đất nền truyền thống, cây thuỷ sinh đem lại nhiều lợi ích vượt trội như:
- Dễ setup bể thủy sinh: Không cần sử dụng nền đất hoặc phân nền nên quá trình thiết kế bể trở nên đơn giản và tiết kiệm chi phí hơn.
- Phù hợp với người mới chơi: Cây có sức sống tốt, ít yêu cầu kỹ thuật chăm sóc và dễ thích nghi trong nhiều điều kiện nước khác nhau.
- Giảm nguy cơ làm đục nước: Việc không sử dụng nền đất giúp hạn chế tình trạng xáo trộn nền và giữ nước trong bể ổn định hơn.
- Tiết kiệm chi phí đầu tư: Một bể thủy sinh không dùng đất nền thường giảm được đáng kể chi phí mua phân nền, cốt nền và vật liệu xử lý nước.
- Tăng tính thẩm mỹ cho bể cá: Cây có thể buộc lên lũa, đá hoặc thả nổi tự nhiên, tạo cảm giác mềm mại và sinh động cho không gian thủy sinh.
- Hỗ trợ cải thiện chất lượng nước: Một số loại cây có khả năng hấp thụ nitrat và chất hữu cơ dư thừa trong nước, góp phần giúp môi trường bể sạch và ổn định hơn.
Xem thêm: Trồng cây thuỷ sinh
2. Top cây thủy sinh không cần đất nền và CO2
Nhiều loại cây thủy sinh hiện nay có thể phát triển tốt mà không cần sử dụng đất nền hoặc hệ thống CO2 phức tạp. Bạn có thể tham khảo một số loại cây dưới đây:
2.1. Rêu Java (Java Moss) – phổ biến nhất cho người mới
Rêu Java là một trongcác loại cây thủy sinh không cần đất nền dễ sống và được sử dụng phổ biến nhất hiện nay. Loại rêu này không cần cắm xuống nền mà chỉ cần buộc lên đá hoặc lũa là có thể phát triển xanh tốt trong môi trường ánh sáng yếu. Ngoài khả năng thích nghi cao, rêu Java còn giúp hấp thụ chất thải trong nước và tạo nơi trú ẩn cho cá con hoặc tép cảnh.

2.2. Ráy lá nhỏ (Anubias Nana)
Ráy lá nhỏ nổi bật với phần lá dày, màu xanh đậm và tốc độ phát triển chậm nhưng bền. Loại cây này thường được buộc vào đá hoặc lũa thay vì trồng xuống nền vì thân rễ rất dễ bị úng nếu chôn sâu trong đất. Anubias Nana có thể sống ổn định trong môi trường thiếu sáng và không yêu cầu bổ sung CO2 nên khá phù hợp với các bể thủy sinh đơn giản.

2.3. Dương xỉ Java (Java Fern)
Dương xỉ Java là dòng cây thủy sinh có sức sống tốt và ít cần chăm sóc. Bộ rễ của cây chủ yếu dùng để bám vào giá thể như đá hoặc gỗ lũa, trong khi dinh dưỡng được hấp thụ trực tiếp từ nước qua lá. Với đặc tính chịu được môi trường ánh sáng trung bình đến yếu, cây vẫn phát triển ổn định dù không có nền dinh dưỡng hay hệ thống CO2 hỗ trợ.

2.4. Rong đuôi chó – sức sống cực mạnh
Rong đuôi chó là loại cây thủy sinh có tốc độ phát triển nhanh và khả năng thích nghi với nhiều điều kiện nước khác nhau. Cây thường sống lơ lửng trong nước mà không cần bộ rễ phát triển hoàn chỉnh. Chỉ cần đủ ánh sáng và nguồn nước sạch, rong đuôi chó đã có thể sinh trưởng mạnh, thậm chí phát triển thành bụi lớn sau thời gian ngắn. Đây cũng là loại cây hỗ trợ tạo oxy khá tốt cho bể cá.

Xem thêm: Cây dương xỉ thủy sinh
2.5. Bèo Nhật, bèo vẩy ốc – cây nổi dễ nuôi
Bèo Nhật và bèo vẩy ốc là nhóm cây nổi có khả năng sinh sôi nhanh trong môi trường nước tĩnh hoặc dòng chảy nhẹ. Hai loại cây này hấp thụ dinh dưỡng trực tiếp từ mặt nước nên hoàn toàn không cần đất nền để phát triển. Ngoài tác dụng tạo bóng mát cho bể cá, bèo còn giúp hạn chế rêu hại và hỗ trợ ổn định chất lượng nước trong bể thủy sinh.

2.6. Thanh đản – lọc nước tốt
Thanh đản là loại cây thủy sinh được nhiều người lựa chọn nhờ khả năng hỗ trợ lọc nước tự nhiên. Cây có thể hấp thụ các chất hữu cơ dư thừa và chất thải từ cá để phát triển mà không cần nền dinh dưỡng. Khi được bổ sung ánh sáng phù hợp, thanh đản thường phát triển mềm mại và tạo cảm giác xanh mát cho không gian bể cá.

2.7. Thủy cúc – dễ trồng, lá đẹp
Thủy cúc gây ấn tượng với phần lá mềm, tán xòe đẹp mắt và màu xanh tươi nổi bật trong bể thủy sinh. Loại cây này có thể sống tốt trong môi trường không sử dụng CO2 và không yêu cầu nền đất phức tạp. Trong điều kiện đủ sáng và nước giàu dinh dưỡng, thủy cúc sẽ phát triển nhanh, tạo thành các bụi cây dày giúp bể cá trở nên sinh động hơn.

Xem thêm: Trồng gừng thủy canh
3. Cách trồng cây thủy sinh không cần đất nền
Các loại cây thủy sinh không cần đất nền thường có cách trồng khá đơn giản và không yêu cầu kỹ thuật quá phức tạp. Tùy theo đặc điểm của từng loại cây, có thể lựa chọn phương pháp cố định trên lũa, đá hoặc sử dụng giá thể để giúp cây bám chắc và phát triển ổn định hơn trong bể:
3.1. Buộc vào đá, gỗ lũa
Đây là phương pháp được áp dụng phổ biến cho các loại cây thủy sinh có bộ rễ bám như rêu Java, dương xỉ Java hoặc ráy lá nhỏ. Khi thực hiện, bạn chỉ cần dùng chỉ cước, dây cotton hoặc keo thủy sinh để cố định phần rễ cây lên đá hoặc gỗ lũa. Sau khoảng 2 – 4 tuần, rễ cây sẽ tự bám chắc vào bề mặt và phát triển tự nhiên mà không cần nền đất.

Phương pháp này giúp bể thủy sinh có tính thẩm mỹ cao và tạo cảm giác tự nhiên hơn. Ngoài ra, việc không sử dụng đất nền còn giúp hạn chế tình trạng đục nước hoặc phát sinh rêu hại trong quá trình chăm sóc bể cá.
3.2. Trồng trên giá thể xốp/sỏi
Một số loại cây như thủy cúc, rau má dù hoặc rong đuôi chó có thể được cố định bằng sỏi nhỏ hoặc giá thể xốp thay vì trồng trực tiếp xuống nền đất. Khi trồng, phần gốc cây sẽ được đặt nhẹ vào lớp sỏi hoặc kẹp cố định trên giá thể để tránh cây bị nổi lên mặt nước. Phương pháp này vẫn cho phép cây hấp thụ dinh dưỡng chủ yếu từ nước nên không cần sử dụng nền dinh dưỡng chuyên dụng.
Cách trồng trên sỏi hoặc giá thể xốp phù hợp với các bể cá mini hoặc bể low-tech vì dễ setup và dễ vệ sinh. Đồng thời, lớp sỏi còn giúp giữ cây ổn định hơn trong môi trường có dòng chảy nhẹ hoặc khi nuôi cá hoạt động nhiều trong bể.
Xem thêm: Cách trồng trầu bà thủy canh
4. Chăm sóc cây thủy sinh không cần đất nền
Dù không sử dụng đất nền, các loại cây thủy sinh này vẫn cần được chăm sóc đúng cách để duy trì màu sắc và tốc độ phát triển ổn định. Trong đó, ánh sáng, nhiệt độ nước và dinh dưỡng là những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến sức sống của cây.
4.1. Ánh sáng và nhiệt độ cần thiết
Phần lớn cây thủy sinh không cần đất nền đều có khả năng thích nghi khá tốt trong môi trường ánh sáng thấp đến trung bình. Tuy nhiên, việc duy trì cường độ sáng và nhiệt độ phù hợp sẽ giúp cây xanh hơn:
- Ánh sáng: Nên duy trì thời gian chiếu sáng khoảng 6 – 8 giờ/ngày. Các loại cây như rêu Java, ráy Nana hoặc dương xỉ Java phù hợp với ánh sáng yếu đến trung bình. Ngoài ra, bạn cần lưu ý không nên để ánh sáng quá mạnh liên tục vì dễ làm bùng phát rêu hại trong bể.
- Nhiệt độ nước: Nhiệt độ thích hợp cho đa số cây thủy sinh dao động từ 22 – 28°C. Một số loại như rong đuôi chó hoặc bèo Nhật có thể thích nghi tốt trong môi trường nhiệt độ cao hơn.

4.2. Có cần bón phân nước không?
Hầu hết cây thuỷ sinh không cần đất nền có thể phát triển mà không cần bổ sung quá nhiều dinh dưỡng. Bạn có thể bổ sung với liều lượng phù hợp để cây xanh hơn. Những loại cây có tốc độ sinh trưởng nhanh như thủy cúc, rong đuôi chó hoặc rau má dù thường cần bổ sung thêm vi lượng và khoáng chất định kỳ khoảng 1 – 2 lần/tuần. Ngược lại, các loại cây phát triển chậm như ráy Nana hoặc dương xỉ Java thường không yêu cầu bón phân quá nhiều để tránh làm dư dinh dưỡng trong bể.
Trên đây là top các loại cây thuỷ sinh không cần đất nền vẫn dễ trồng, dễ chăm sóc và có tính thẩm mỹ cao. Để biết thêm nhiều thông tin hữu ích, bạn hãy theo dõi Hachi qua website hachi.com.vn ngay hôm nay nhé!
Xem thêm: Dung dịch thủy canh


